Γεωγραφική αποστολή στην Μογγολία (Έρημος Γκόμπι), Αύγουστος 2014

MNΤον Αύγουστο, ο Νίκος Τόδουλος οδήγησε μια ομάδα 14 ατόμων στην ορεινή και περίκλειστη χώρα της Μογγολίας, μία χώρα άγνωστη και συναρπαστική. Ένα συναρπαστικό οδοιπορικό στο απέραντα οροπέδια της, που αποτέλεσαν και το σημείο εκκίνησης του μεγάλου στρατηλάτη Τζένγκις Χαν και της Μογγολικής αυτοκρατορίας.Πρώτος σταθμός της γεωγραφικής αυτής αποστολής, η πρωτεύουσα της Μογγολίας, Ulaanbaatar σε υψόμετρο 1500μ αποτελεί και την πιο κρύα πρωτεύουσα του κόσμου με μέση θερμοκρασία κάτω από το μηδέν. Μεγάλα άχαρα κτίρια, κατάλοιπα του Σοβιέτ και η πλατεία Damdin Sukhbaatar με το προεδρικό μέγαρο, το κοινοβούλιο και το ομώνυμο άγαλμα του εθνικού ήρωα Sukhbaatar αποτελούν το κέντρο της. ενώ στα προάστια οι γειτονιές αποτελούνται από γιούρτες με τους φράκτες τους. Το πιο εντυπωσιακό αξιοθέατο της πόλης είναι το βουδιστικό μοναστήρι Gandan Khild. Χτισμένο το 1840, αποτελεί το πιο σημαντικό προσκύνημα σε όλη τη χώρα. Ο Δαλάι Λάμα το επισκέφθηκε τρεις φορές και η τρίτη του επίσκεψη σηματοδότησε το σταδιακό άνοιγμα των μοναστηριών και τη θρησκευτική ελευθερία των Μογγόλων. Επόμενος σταθμός το Εθνικό πάρκο Hustai γνωστό για τα άγρια άλογα Prezwalski αλλά και πλήθος θηλαστικών και πτηνών όπως η μογγολική γαζέλα, το κόκκινο ελάφι, γκρίζους λύκους, αλεπούδες, αγριόγατες, αντιλόπες και λύγκες.

 

Η αποστολή συνέχισε δυτικά προς την αρχαία πρωτεύουσα της Μογγολικής αυτοκρατορίας, το Καρακορούμ. Με ιδρυτή τον Τζένγκις Χαν, τον 13ο αιώνα εκτεινόταν από τη χερσόνησο της Κορέας ως τον Δούναβη και ήταν μία από τις μεγαλύτερες στην Ιστορία. Ο Τζένγκις Χαν εγκαθίδρυσε σε αυτό το μέρος, που βρέχεται από τον ποταμό Ορχόν, τη βάση της αυτοκρατορίας του, το 1220. Το Καρακορούμ όμως, επέζησε μόνο μερικές δεκαετίες. Το 1267 ο εγγονός του, ο Κουμπλάι Χαν, μετέφερε την πρωτεύουσα στο Χανμπαλίχ (το σημερινό Πεκίνο). Το 1585 χτίστηκε το βουδιστικό μοναστήρι του Ερντενεζούου. που αποτέλεσε το πρώτο βουδιστικό μοναστήρι της Μογγολίας και στην ακμή του, στο τέλος του 18ου αιώνα, αποτελούνταν από 62 ναούς. Οι περισσότεροι από τους ναούς του ισοπεδώθηκαν την εποχή του κομουνισμού. Αδίστακτος σαν τους ίδιους τους Μογγόλους, ο χρόνος έχει σχεδόν αφανίσει την πάλαι ποτέ λαμπρή πρωτεύουσά τους. Σήμερα ζουν εκεί περίπου 100 μοναχοί. Ο τετράγωνος περίβολος, πλευράς 400 μέτρων, συνδυάζει τη σοβαρότητα με την κομψότητα. Το περιτείχισμα κοσμούν 108 (ιερός αριθμός στον βουδισμό) λευκές στούπες. Υπό το σεληνόφως οι σκιές τους μοιάζουν με το περίγραμμα από τις περικεφαλαίες των Μογγόλων πολεμιστών. Το 1235 ο Ογκέντεϊ, γιος του Τζένγκις Χαν, οχύρωσε με τείχη το Καρακορούμ και έχτισε ένα παλάτι, το οποίο διακόσμησαν σημαντικοί καλλιτέχνες της εποχής με χρυσά λιοντάρια και φίδια αλλά και ένα δέντρο από ασήμι. Επιφανείς αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι τα ερείπιά του δεν έχουν ανακαλυφθεί ακόμη και βρίσκονται μέσα στον περίβολο του μοναστηριού. Έχουν εξακριβώσει ότι κάτω από το σημερινό τείχος υπάρχει παράλληλα ένα άλλο τείχος του 13ου αιώνα το οποίο πρέπει να είναι εκείνο που περιέβαλλε το παλάτι.

 

Στην συνέχεια η αποστολή αναχώρησε για την καρδιά της Μογγολίας και συγκεκριμένα την έρημο Γκόμπι που στην μογγολική διάλεκτο σημαίνει “μεγάλη έρημος”. Πρόκειται για την 4η μεγαλύτερη έρημο στον κόσμο με έκταση ένα εκατομμύριο τριακόσιες χιλιάδες τετραγωνικά χιλιόμετρα. Εκτείνεται σε μήκος 1.700 χλμ. από την Ανατολή προς τη Δύση και έχει πλάτος 1000 χλμ. Είναι Η πιο κρύα και άνυδρη έρημος στον κόσμο. Καταλαμβάνει τη νοτιοανατολική Μογγολία και τη Βόρεια Κίνα και αποτελεί την πιο εκτεταμένη άγονη περιοχή στην Ασιατική ήπειρο. Σε αντίθεση με την εικόνα που συνδέεται συχνά με μια έρημο, ένα μεγάλο μέρος της ερήμου Γκόμπι δεν είναι αμμώδης, αλλά καλύπτεται με γυμνά βράχια και αραιή χαμηλή θαμνώδη βλάστηση. Η περήφανη απάντηση των ντόπιων στο πως δημιουργήθηκε η έρημος είναι ότι δημιουργήθηκε από την επέλαση του στρατού του Τζένγκις Χαν. Ο πρώτος Ευρωπαίος που επιστέφθηκε την έρημο Γκόμπι ήταν ο Βενετός εξερευνητής Marco Polo, τον 13ο αιώνα. Από τότε πολύ μυστήριο έχει αναπτυχθεί για αυτήν την άνυδρη περιοχή του πλανήτη. Έχουν μιλήσει για αρχαίους πολιτισμούς που αναπτύχθηκαν εδώ, για χαμένες αρχαίες πόλεις, για λιμάνια που υπήρχαν στη Γκόμπι, όταν η Γκόμπι ήταν ωκεανός. Για αρχεία των πολιτισμών αυτών που μεταφέρθηκαν εδώ και στο Θιβέτ πριν το κατακλυσμό, αλλά ακόμα και για ουράνιους δίσκους. Ανεξάρτητα πάντως από αυτά, το βασικό είναι ότι εδώ χτυπά η καρδιά των νομάδων της Μογγολίας. Αυτήν την άγονη περιοχή, την κατοικούν, την υπερασπίζονται και την αγαπούν οι Μογγόλοι νομάδες.

 

Συνεχίσαμε νοτιότερα προς την έρημο της Μέσης Γκόμπι (Middle Gobi) μέσα από το τοπίο των Μογγολικών στεπών πριν αυτό γίνει ημι-έρημος. Διασχίζοντας αυτό το εξαιρετικό τοπίο είδαμε από κοντά την αυθεντική ζωή της ήσυχης και ήρεμης Μογγολικής στέπας και των νομάδων της. Στη συνέχεια κατευθυνθήκαμε προς το μοναστήρι Ongi, το οποίο κτίστηκε τον 19ο αιώνα και καταστράφηκε το 1930, κατά τη περίοδο των κουμουνιστικών εκκαθαρίσεων. Τα ερείπια του μοναστηριού εξακολουθούν να είναι επιβλητικά. Τις επόμενες ημέρες κατευθυνθήκαμε ακόμα νοτιότερα προς τους περίφημους “φλεγόμενους βράχους” του Bayazang. Πρόκειται για να ένα φυσικό φαινόμενο που δημιουργήθηκε από διάβρωση της άμμου και του βράχου, σε διάστημα χιλιάδων χρόνων. Στο κέντρο της ερήμου βρέθηκαν οι πρώτοι σκελετοί δεινόσαυρων δίπλα σε αρχαιολογικά ευρήματα της παλαιολιθικής, της νεολιθικής εποχής και της εποχής του χαλκού. Σε αυτή την περιοχή, ο Αμερικανός παλαιοντολόγος Roy Chapman Andrews ανακάλυψε πρώτος αυγά δεινοσαύρων. Ο Andrews αποκάλεσε το μέρος αυτό σαν “το τέλος του κόσμου”. Οι επιστήμονες έχουν αναπτύξει την θεωρία ότι η Γκόμπι ήταν πριν από 200 εκατομμύρια χρόνια ο βυθός μια τεράστιας θάλασσας. Το τοπίο είναι μαγικό και κατά την διάρκεια του δειλινού, το πορφυρό των βράχων αποτελεί το καλύτερο σκηνικό για ένα από τα πιο διάσημα παλαιοντολογικά σημεία στον πλανήτη που εκτός από την άγρια ομορφιά του, κρύβει μυστικά εκατομμυρίων χρόνων, καθώς εδώ έχουν ανακαλυφθεί οι περισσότεροι σκελετοί δεινοσαύρων.

 

Στην συνέχεια η αποστολή αναχώρησε για το νοτιότερο κομμάτι της έρημου μέχρι τους αμμόλοφους Khongor. Πρόκειται για τους “αμμόλοφους που τραγουδούν”, όπως τους αποκαλούν χαρακτηριστικά, γιατί τις μέρες με άνεμο ο ήχος από μακριά ακούγεται σαν μουσική. Το χρώμα της άμμου αλλάζει ανάλογα με την ώρα της ημέρας από κίτρινο σε ασημένιο και ο ομώνυμος ποταμός που περνά ανάμεσα συντηρεί μια όαση, δίνοντας ζωή και καθιστά το μέρος ένα από τα ομορφότερα φυσικά τοπία. Το σκηνικό συμπληρώνουν οι βακτριανές καμήλες με δύο καμπούρες. Το ταξίδι συνεχίστηκε προς την περίφημη κοιλάδα Yolin Am, ένα από τα ομορφότερα τοπία της Μογγολίας, μέσα από φαράγγια και μικρά χωριουδάκια νομάδων που αποτελεί ένα από τα θαύματα της φύσης, με τοπία που κόβουν την ανάσα. Οι βράχοι σε αυτό το απόκοσμο φαράγγι είναι τόσο ψηλοί και τα περάσματα τόσο στενά που κάποια σημεία είναι εντελώς σκιερά. Εδώ το χιόνι παραμένει αρκετό ολόκληρο τον χρόνο. Η ομορφιά της κοιλάδας καθώς και οι ήχοι από τους γύπες της περιοχής δημιουργούν μια ατμόσφαιρα δέους και μας φέρνουν σε επαφή με αυτό που αποκαλούμε φυσικό θαύμα. Άλλωστε Yol στα μογγολικά σημαίνει “όρνεο”, γι’ αυτό και η κοιλάδα λέγεται και “κοιλάδα των όρνεων”. Τελευταίος σταθμός η μικρή πόλη Dalanzadgad, πρωτεύουσα της επαρχίας Οmnοgovi πριν την επιστροφή μας αεροπορικώς πίσω στο Ulaanbaatar.

 

Δείτε τις φωτογραφίες από την αποστολή: Γεωγραφική αποστολή στην Μογγολία, Αύγουστος 2014

Share on FacebookTweet about this on TwitterPin on PinterestGoogle+Email to someone